Travma, kişinin baş etme kapasitesini aşan bir deneyimin ardından zihinde ve bedende iz bırakmasıdır. Kaza, deprem, şiddet, ani kayıp gibi büyük olayların yanı sıra çocuklukta tekrar eden ihmal ya da aşağılanma deneyimleri de travmatik etkiler yaratabilir.
Travma terapisi; kaza, kayıp, şiddet, afet ya da çocukluk çağı zorlu yaşantılarından sonra görülen anıların istemsizce geri gelmesi, kaçınma, sürekli tetikte olma ve uyku sorunları gibi belirtilerle çalışan psikoterapi sürecidir. Dünya Sağlık Örgütü ve NICE, travma sonrası stres bozukluğunda travma odaklı BDT ve EMDR'yi önerir. Klk. Psk. Meltem Şahin, EMDR ve şema terapi eğitimli bir klinik psikologdur.
Hazırlayan: Klk. Psk. Meltem Şahin · Son güncelleme:
Travma terapisinde güvenlik her şeyden önce gelir. İlk aşamada duygu düzenleme ve güvenli alan becerileri güçlendirilir; travmatik anılarla çalışmaya ancak kişi hazır olduğunda geçilir. Kimse yaşadıklarını anlatmaya zorlanmaz.
Anı işleme aşamasında ağırlıklı olarak EMDR kullanılır. Çocukluk kaynaklı travmalarda ve ilişkisel yaralanmalarda Şema Terapi ile bütünleştirilmiş bir yol izlenebilir. Belirtiler hakkında bilgi için travma sonrası stres bozukluğu yazısını okuyabilirsiniz.
Kaza, saldırı, doğal afet gibi olaylar.
Ani ya da zorlayıcı koşullarda yaşanan kayıplar.
İhmal, istismar ya da sürekli eleştiri ortamı.
Duygusal şiddet ve güven kırılmaları.
Zor doğum, ameliyat ve yoğun bakım deneyimleri.
Sağlık çalışanları ve yardım meslekleri.
Travmatik bir yaşantının ardından zihin ve beden, tehlike geçmiş olsa bile alarm halinde kalmaya devam edebilir. Travma terapisinin amacı yaşananları unutmak değil; anının bugünü yönetmesini engellemek ve güvende olma duygusunu yeniden kurmaktır.
Bu tepkiler bir aydan uzun sürdüğünde travma sonrası stres bozukluğundan söz edilebilir. Ayrıntılar için travma sonrası stres bozukluğu yazısına bakabilirsiniz.
Kaza, deprem ya da saldırı gibi tek bir olayın ardından gelişen travma ile çocuklukta ya da ilişkilerde uzun süre maruz kalınan zorlayıcı yaşantılar farklı biçimlerde ele alınır. Uzun süreli travmalarda süreç genellikle daha kademeli ilerler ve duygu düzenleme becerilerine daha fazla zaman ayrılır.
Bu süreçte anlatmak istemediğiniz ayrıntıları paylaşmak zorunda değilsiniz. Çalışmanın hızı ve sırası sizinle birlikte belirlenir.
Hayır. Özellikle EMDR, olayın tüm ayrıntılarıyla sözel olarak anlatılmasını gerektirmez. Ne kadarını paylaşacağınıza siz karar verirsiniz.
Evet. Travmanın etkisi yıllar sonra bile çalışılabilir. Uzun süredir taşınan belirtilerde de anlamlı rahatlama mümkündür.
Evet. Deprem ya da başka bir afet sonrası geçmeyen korku, uyku sorunları ve anıların istemsizce geri gelmesi travma odaklı terapiyle ele alınabilir. Konuyla ilgili 'Deprem kaygısı' yazısına da göz atabilirsiniz.
Bazen anılarla çalışılan dönemlerde geçici duygusal yoğunlaşma olabilir. Bu nedenle süreç kademeli ilerler ve öncesinde baş etme becerileri güçlendirilir.
Genellikle önce güven ve istikrar sağlanır, sakinleşme becerileri öğretilir; ardından travmatik anılar EMDR ya da travma odaklı tekniklerle işlenir; son aşamada bugünkü yaşama ve geleceğe odaklanılır.
Travma terapisi, Kadıköy'ün Bostancı semtindeki ofiste yüz yüze ya da online olarak yapılır. Ofis Marmaray, metro ve Bostancı İskelesi'ne yakındır; ulaşım bilgileri Ofis ve Ulaşım sayfasında yer alır.
İlk görüşmede başvuru nedeniniz, yaşadığınız belirtiler ve yaşam öykünüz konuşulur. Travmanın ayrıntılarını hemen anlatmanız beklenmez; önce güven ve istikrar sağlanır, çalışma planı birlikte belirlenir.
Travmatik bir olayın ardından yaşananların ne zaman normal tepki, ne zaman destek gerektiren bir tablo olduğunu ele aldım.
Göz hareketleriyle duyarsızlaştırma ve yeniden işleme: EMDR'nin nasıl çalıştığı, aşamaları ve kimler için uygun olduğu.
Üzüntü ile depresyon arasındaki fark, dikkat edilmesi gereken belirtiler ve depresyonda destek almanın yolları.
Geçmişte kaldığını düşündüğümüz yaşantılar bugünkü ilişkilerimizde ve duygularımızda iz bırakabilir. Çocukluk travmaları ve iyileşme yolları.
Etrafınız bir film sahnesi gibi, siz de kendinizi dışarıdan izliyormuş gibi mi hissediyorsunuz? Derealizasyon ve depersonalizasyonu anlamak.
Duygular bir anda sizi ele geçiriyor ya da hiç hissedemiyor musunuz? Duygu düzenlemenin ne olduğu ve yoğun duygularla baş etmenin 7 yolu.
Bostancı'daki ofiste yüz yüze ya da online görüşme planlamak için formu doldurabilir veya doğrudan arayabilirsiniz. Size en kısa sürede dönüş yapılır.
